Zon op
07:22
Zon onder
19:43
Nachtmodus

Killing Fields – column van Oswin Schneeweisz in De Jager #2

‘Het probleem is dat er alleen nog maar toon is en geen debat’. Al weken draag ik die stelling van NRC-columnist Bas Heijne met mij mee.

En des te langer ik hem meedraag, des te meer gevalletjes signaleer ik. Zo stelde de oud-directeur van Staatsbosbeheer Frits van Beusekom onlangs in Trouw dat het debat over de Oostvaardersplassen ‘wordt gegijzeld door een kleine groep zeer fanatieke ecologen’. Van Beusekom: ‘Het concept deugt niet, het is onwetenschappelijk, puur ideologisch opgezet en een utopie, een speeltuin van een groepje verdwaalde ideologen.’

Een mooi voorbeeld betreft ook de discussie rond het afschot van damherten in het Deelerwoud. Gewapend met een stevige oneliner ‘Deelerwoud Killing Fields’ toog een groepje demonstranten recent bij wijze van protest het bos in. Van een Killing Fields is natuurlijk geen sprake. Dat is een bizarre verdraaiing van de werkelijkheid. Een typisch gevalletje van eenzijdige framing. Alsof de Pol Pot van Natuurmonumenten daar een massaslachting gaat aanrichten? Onzin natuurlijk. Dat zo’n tekst geschreven staat op een spandoek van een handjevol goedbedoelende, maar naïeve demonstranten is tot daaraan toe. Dat heet democratie. Maar dat de term daags na de demonstratie in de media een eigen leven begon te leiden vind ik zorgelijk.

Zeker in een tijd waarin de media toch al bol staan van discussies over zogenaamd nepnieuws. Ik vraag mij af wat
schadelijker is? Nepnieuws over een ‘president elect’ met een paar hoertjes in een hotelkamer, Marianne Thieme die aandelen heeft in plofkippen of het dagelijkse portie misleidende framing dat we tegenwoordig in zoveel media tegenkomen?
Dat is immers welbeschouwd ook een vorm van nepnieuws en het is nog veel bedrieglijker. Het is sluikser en verraderlijker. Het dringt bijna ongemerkt bij de lezer binnen. Het valt ook lastig te rijmen met de uitspraak van Annieke Kranenberg (ombudsvrouw van De Volkskrant) dat de krant in het Facebook-tijdperk ‘een baken van betrouwbaarheid en transparantie moet zijn’.

Journalisten zijn er vaak als de kippen bij om politici van ‘framen’ te beschuldigen. Met een paar goed gekozen ‘frames’ (slogans of beeldspraken die slechts een deel van de werkelijkheid laten zien)
valt er voor hen een wereld aan kiezers te winnen. Zo spreekt de VVD van hypotheekrenteaftrek en de SP van villasubsidie. De SP is, naast de Wilderianen, trouwens kampioen ‘framen’. Geniaal vind ik nog steeds de kwalificatie ‘intensieve menshouderij’ waarmee Jan Marijnissen voormalig minister Hans Hoogervorst om de oren sloeg tijdens een debat over de zorgsector. Maar het wordt hoog tijd dat de media zichzelf eens de maat nemen. Want het is zo snel gebeurd: een te vette kop, een te stigmatiserende beeldspraak. Het is snoepgoed voor de lezer, maar een bom onder de waarheid.

Oswin Schneeweisz

Oswin Schneeweisz werpt een persoonlijke blijk op actuele onderwerpen uit de wereld van radio, krant, televisie en internet.
  • Delen:


Gerelateerd nieuws